58

28 августа 2017 в 14:20

Уус Алдан улууһун Суотту нэһилиэгэр саҥа оскуола тутуута саҕаланна

Суоттуга 1975 сыллаахха тутуллубут мас оскуола эргэрэн, түөрт сыллааҕыта саахалланар туруктаах объегынан билиниллибитэ. Ол кэмтэн ыла икки сүүс кэриҥэ үөрэнээччи уонна биэс уон педагог бөһүөлэк иһигэр хас да сиринэн тарҕанан, үөрэнэргэ-үлэлииргэ күһэллибиттэрэ.

Бу сыллар тухары улуус, нэһилиэк салалтата саҥа оскуола тутуутун күүскэ туруорсан, быйыл тутуу үлэтин саҕалыырга – 220 миэстэлээх таас оскуола дьиэтин акылаатын түһэриигэ сөптөөх үп көрүллэн, Суотту олохтоохторугар түөрт сыл күүппүт кэтэһиилээх түгэннэрэ тосхойдо.
Бу нэһилиэк олоҕор дьоһун суолталаах бэлиэ түгэҥҥэ олохтоохтор, оҕолуун-кырдьаҕастыын бары бүттүүн саҥа оскуола тутуллар сиригэр муһуннулар. Саҥа оскуола дьиэтэ атын сиргэ көһөрүллүбэккэ, нэһилиэнньэ туруорсуутунан урукку оскуола оннугар тутуллара эрдэттэн биир санаанан быһаарыллыбыта.
Тутуу бастакы олугун уурууга Уус Алдан улууһун баһылыга Алексей Федотов, Судаарыстыбаннай сакаасчыт сулууспатын сүрүннүүр дириэктэрэ Дмитрий Поисеев, улуус баһылыгын бастакы солбуйааччыта Сергей Бурнашев, баһылык солбуйааччыта Михаил Борисов, тутуу уонна архитектура управлениетын начальнига Михаил Бурцев, үөрэх управлениетын начальнигын солбуйааччыта Мария Горохова, үөрэх уонна наука министиэристибэтин отделын салайааччыта Марфа Иванова, «Монтажник» производственнай кооператив бэрэссэдээтэлэ Александр Ханин кытыннылар.
2017 сыл атырдьах ыйын 18 күнүгэр оскуола бастакы сыбаайатын түһэрии үөрүүлээх церемониятыгар Саха Өрөспүүбүлүкэтин Ил Түмэнин Бэрэссэдээтэлэ Александр Жирков кыттыыны ылла.
Александр Николаевич 2017-2018 саҥа үөрэх сылын көрсө саҥа оскуола тутуута Суотту олохтоохторугар эрэ буолбакка, улууска бүтүннүүтүгэр улахан суолталааҕын бэлиэтээн эттэ. «Суотту сирэ бэйэтэ баай историялаах, киэҥник биллэр ааттаах-суоллаах. Дьулуурдаах үлэһит дьонноох-сэргэлээх. Оскуола эмиэ улууска, өрөспүүбүлүкэҕэ биллэр үлэлээх, ситиһиилэрдээх. Дьиҥнээх үлэһит коллективтаах. Үөрэнээччилэрэ иитиллибит-уһуйуллубут кыһаларын туһунан истиҥ, сырдык өйдөбүллээхтэр, — диэтэ Александр Николаевич. –Билигин – саҥа кэм. Үөрэх тиһигэ балысханнык сайдар, уларыйар кэмигэр, биһиги аныгы ирдэбиллэргэ сөп түбэһэр саҥа оскуола тутуутун саҕалыыбыт. Бу бырайыагы уустук кэмҥэ, өрөспүүбүлүкэҕэ үгүс программа, ол иһигэр тутуу программаларын үбүлээһин сарбылла турар кэмигэр саҕалаатыбыт. Ол да үрдүнэн биһиги сорукпут–оскуоланы көрүллүбүт болдьоххо, ол эбэтэр 2019 сылга үлэҕэ киллэрии».
Ил Түмэн спикерэ төһө да сөптөөх усулуобуйа суоҕун үрдүнэн биир да күн үөрэх тэтимин ыһыктыбакка үлэлээбит, оскуола педагогическай коллективыгар, оскуола тутуутун былааҥҥа киллэриигэ күүскэ туруорсубут, үлэлэспит улуус, нэһилиэк салалталарыгар махталын биллэрдэ.
Оскуола үөрэнээччилэрэ: Дегтярев Айтал – Москва к. Эдэр чинчийээччилэр күрэхтэрин, Владивосток к. бырайыактар күрэхтэрин призера уонна кыттыылааҕа; Парников Илья, Ермолаев Саша, Максимова Айта – Аллараа Новгород уонна Санкт-Петербург кк. Бүтүн Россиятааҕы Васильев ааҕыыларын кыттыылаахтара уонна кыайыылаахтара; Васильев Павел – Москва к. научнай-техническэй үлэ быыстапкатын хас да төгүллээх призера; Бочкарева Алена – Москва к. «Бастыҥ арыйыы» уонна «Инникигэ хардыы» Россиятааҕы научнай конференциялар дипломана уонна кыттыылааҕа; Ушницкай Афоня – Челябинскай к. «Инникигэ хардыы. Юниор» эдэр чинчийээччилэр XV Россиятааҕы күрэхтэһиилэрин боруонса призера; Ньургун Сокольников – Бишкек к. чэпчэки атлетикаҕа уонна ыстаныы төрүт көрүҥнэригэр  норуоттар икки ардыларынааҕы турнир призера.
Оскуола үөрэнээччилэрэ – эдэр тустууктар Бүтүн Россиятааҕы уонна норуоттар икки ардыларынааҕы турнирдарга өрөспүүбүлүкэ чиэһин үгүстүк көмүскээн,  Владивосток, Пермь, Чехов, Иркутскай, Казань, Минскэй, Астана куораттарга  бастаабыттара.
Уус Алдан улууһун баһы­лыга Алексей Федотов улууска бүгүҥҥү күҥҥэ 19 араас объект тутулла турарын, биэс хайысханан массыына суолун тутууга үлэ ыытыллан эрэрин бэлиэтээн эттэ. «Быйыл маннык оскуола Кэптэнигэ үлэҕэ киириэҕэ. Дүпсүҥҥэ духуобунай сайдыы киинэ үөрүүлээхтик аһыллыаҕа, Суоттуга уонна Майаҕаска 75 уонна 50 миэстэлээх, Бороҕоҥҥо 240 миэстэлээх оҕо саада, Тиит Арыыга спортивнай саала тутуллан үлэҕэ киириэҕэ, — диэтэ Алексей Васильевич. – Ханнык баҕарар тутуу–сүүһүнэн лиистээх экспертиза, чинчийии, ырытан көрүү, сөбүлэһиннэрии – киһи хараҕар тута быраҕыллыбат түбүктээх бэлэмнэнии үлэтэ. Түгэнинэн туһанан, «хара» үлэни толорууга кыттыбыт, тутуу ыытылларыгар итэҕэйэн туран утумнаахтык үлэлэспит бары дьоҥҥо махтанабын. Уус Алдан улууһун олохтоохторун ааттарыттан Саха сирин Ил Дарханыгар Егор Борисовка уонна Ил Түмэн спикеригэр Александр Жирковка ураты махталбытын тиэрдэбин», – диэн эттэ.
Оскуола дириэктэрэ Ирина Петухова: «Оскуола саҥа дьиэтэ – бу биһиэхэ өрө көтөҕүллүү, саҥа кыах, саҥа ситиһии, саҥа үрдэл. Ол иһин бэлэмнэнэн,  икки сылынан саҥа оскуолаҕа киирдэхпитинэ тустаах хайысханан үлэлиир туһугар биһиги саҥа бырайыактары, инновационнай программалары көрдөөн, холоон көрөн, таһаарыылаахтык үлэлиибит».
Парламент спикерэ Александр Жирков этиитинэн бастакы сыбаайа түһүүтүгэр үгэс быһыытынан тутуһаллар сиэри-туому нэһилиэк баһылыга Василий Иванову, оскуола директора Ирина Винокурованы сэргэ 40-тан тахса сыл педагогическай стажтаах, методист-учуутал, РСФСР үөрэҕин туйгуна Варвара Окоемова уонна үүнэр көлүөнэ кэскиллээх ыччата–иккис кылаас бастыҥ үөрэнээччитэ Эрчим Бубякин толордулар. Көлүөнэ утумнаах ситимин мустубут дьон-сэргэ дохсун ытыс тыаһынан уруйдуу көрүстүлэр.
Уус Алдан улууһун биир саамай бөдөҥ бөһүөлэгэр, киэн туттар биир дойдулаахтара – поэт Сергей Васильев хоһуйбут «Солко Суоттулар» аныгы бырайыактаах саҥа таас оскуола тутуута саҥа үөрэх дьыла саҕаланыытын кытта тэҥҥэ саҕаланна. Суотту кэскилэ – иннигэр.

Татьяна Васильева
Арыйаан Иванов
хаартыскалара